جستارهای فلسفه دین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار فلسفه دین، دانشگاه ادیان و مذاهب قم

چکیده

جورج ماورودس، فیلسوف دین و معرفت‌شناس اصلاح‌شده، تلقی جدیدی از برهان ارائه ‌می‌کند که با کمک آن ‌می‌توان نگاهی جدید به برهان‌های سنتی اثبات وجود خدا داشت. او در ماهیت برهان با افزودن دو شرط «قطعیت» و «قانع‌کنندگی» بر دو شرط سابق «اعتبار» و «صحت»، برهان را یک مفهوم ترکیبی یا دوبعدی تلقی ‌می‌کند که متشکل از دو عنصر عینی (اعتبار و صحت) و دو عنصر ذهنی (قطعیت و قانع‌کنندگی) است. با فرض این توصیف از ماهیت برهان، به‌نظر ‌می‌رسد ‌می‌توان اختلاف نظر گسترده میان طرف‌داران و منتقدان برهان‌های اثبات خدا را اولاً دریافت و ثانیاً با در‌نظر‌گرفتن عناصر ذهنی در برهان، از برخی از روایت‌های محکم و استوار این برهان‌ها جانب‌داری کرد.

کلیدواژه‌ها

پامر، مایکل (1393). دربارة خدا، ترجمه نعیمه پورمحمدی، تهران: انتشارات علمی فرهنگی.
جیمز کلارک (1389). بازگشت به عقل، نقدی بر بینه جویی عصر روشنگری و دفاع از عقل و باورداشتن خدا، ترجمة نعیمه پورمحمدی و مهدی فرجی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
ماورودس، جورج (1383). باور به خدا، ترجمة رضا صادقی، انتشارات مؤسسه امام خمینی.
براون،‌ ام نیل و استیوارت ام. کیلی (1391). راهنمای تفکر نقادانه، پرسیدن سؤال‌های بجا، ترجمة کوروش کامیاب، ویراستة هومن پناهنده، تهران: انتشارات مینوی خرد.
پترسون، مایکل و دیگران (1383). عقل و اعتقاد دینی، ترجمة احمد نراقی و ابراهیم سلطانی، تهران: انتشارات طرح نو.
 
Anselm, (1962). Basic Writings (Proslogium, Monologium, Gaunilo’s On Behalf of the Fool, Cur Deus Homo?), translated by S. N. Deane, with an Introduction by Charles Hartshorne, La Salle, Ill., Open Court.
Descartes, René (1954) Philosophical Writings, translated and edited by Elizabeth Anscombe and Peter Geach, with an Introduction by Alexandre Koyré, London, Thomas Nelson & Sons.
Malcolm, Norman (1960) ‘Anselm’s Ontological Arguments’, In Philosophical Review, 69 (1).
Lewis, C. S. (1970). God in the Dock, Grans Rapids: Eerdmans
Hume, David (1779). Dialogues Concerning Natural Religion, edited with an Introduction by Norman Kemp Smith, London and Edinburgh, Thomas Nelson, 1935.
Hume, David (1748). An Enquiry Concerning Human Understanding, Section IV , ed. L. A. Selby-Bigge, revised by P. H. Nidditch, Oxford, Clarendon Press, 1975.
Russell, Bertrand (with F. C. Copleston) (1948). ‘The Existence of God – A Debate’, BBC. Reprinted In Russell, Why I am Not a Christian, London, George Allen & Unwin, 1967.
Hans Reichenbach (1951). The Rise of Scientific Philosophy, Berkeley, University of California Press.
Swinburne, Richard (ed.) (1970). The Concept of Miracle, London, Macmillan.
Holland, R. F. (1965). ‘The Miraculous’, American Philosophical Quarterly, 2.
Tillich, Paul (1953). Systematic Theology, Vol. 1, London, James Nisbet.
James, William (1987). The Will to Believe and Other Essays in Popular Philosophy, New York, Dover Publications, Inc., 1956.
Pascal (1966). Pensées, A. J. Krailsheimer (ed. and trans), London and New York, Penguin Books.