جستارهای فلسفه دین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه فلسفه غرب، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران؛

2 دانشیار، گروه فلسفه، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول)

چکیده

نوشتار حاضر با هدف تبیین دیدگاه هایدگر در خصوص ساحت الوهی و درنهایت مفهوم «خدا» به شیوه توصیفی- تحلیلی با تفسیر و تحلیل محتوای آثار هایدگر به نگارش درآمده است. از اینرو سؤال اصلی این نوشتار آن است که آیا می­توان از امکان باور به «خدا» نزد هایدگر سخن گفت که در این وادی سکوت اختیار کرده و با پروردن ایمان خارج از اشکال سنتی، به ساحت قدس نظر داشته است؟ از این­رو با اشاره به تأثیرپذیری هایدگر از الهیات مسیحی نشان داده می­شود که وی با تفسیری متفاوت در پی روگردانی از الهیات و مابعدالطبیعه سنتی و گذر از آن، ناقد جامعه دیندار متظاهر و پایبند به نظام تئولوژیک بوده­ و در دریافت حضوری و گشودگی به ساحت وجود، گوش­سپاری به ندای لوگوس را به تصویر کشیده و درنهایت سکوت اختیار کرده است. به این ترتیب بدون اینکه بتوان از خداشناسی نزد هایدگر سخن گفت، باید توجه به وجود و هستی مطلق را نزد وی که همانا در عدم جلوه­گر است، همان توجه به اصل و منشأ هستی یا «خدا» دانست که تنها بر دازاین عرضه می­گردد.

کلیدواژه‌ها

منابع فارسی

-          اینوود، مایکل (1395)، روزنه­ای به اندیشه مارتین هایدگر، ترجمه احمدعلی اکبری، نشر علمی.

-          پروتی، جیمز ال.(1388)، الوهیت و هایدگر، ترجمه محمدرضا جوزی، تهران: انتشارات حکمت.

-          پروتی، جیمز ال. (1389)، پرسش از خدا در تفکر هایدگر، ترجمه محمدرضا جوزی، تهران: نشر ساقی.

-          خراسانی، شرف‌الدین (1350)، نخستین فیلسوفان یونان، تهران: دانشگاه ملی ایران.

-          عبدالکریمی، بیژن (1387)، ما و جهان نیچه‌ای، «امکان دین و گذر از سوبژکتیویسم»، تهران: نشر علم.

-          عبدالکریمی، بیژن (1392)، هایدگر در ایران، تهران: مؤسسة پژوهشی حکمت و فلسفه ایران و انتنشارات امیرکبیر.

-          عبدالکریمی، بیژن، هایدگر و استعلا (شرحی بر تفسیرهایدگر از کانت) (1391)، تهران: انتشارات ققنوس.

-          عبدالکریمی، بیژن (1395)، «تفکر معنوی و سوبژکتیویسم»، پژوهشهای عقلی نوین، سال اول، شماره 2، پاییز و زمستان.

-          کرنى، ریچارد (1386)، «خدایان هیدگر (خداى شاعران، پیامبران یا فیلسوفان)»، ترجمه م. غفورزاده، مجله نقد و نظر، سال سوم، شماره 9.

-          کپیتو، جان (1378)، «هایدگر و الهیات»، ترجمه م. غفورزاده، نقد و نظر، دوره 5، شماره 3 و 4.

-          مک‌کواری، ‌جان (1382)، الهیات اگزیستانسیالیستی: مقایسه هیدگر و بولتمان، ترجمه مهدی دشت‌بزرگی، قم: بوستان کتاب.

-          مک‌کورای، جان (1386)، مارتین هایدگر، ترجمه محمدسعید حنایی کاشانی، تهران: انتشارات گروس.

-          هایدگر، مارتین (1378)، «راه بازگشت به درون سرزمین مابعدالطبیعه»، در: فلسفه و بحران غرب، محمدرضا جوزى، تهران: انتشارات هرمس.

-          هایدگر، مارتین (1385)، متافیزیک چیست، ترجمه سیاوش جمادی، تهران: انتشارات ققنوس.

-          هایدگر، مارتین (1388)‌، وجود و زمان، ترجمه سیاوش جمادی، تهران: انتشارات ققنوس.

-          هوردرن، ویلیام (1388)، راهنمای الهیات پروتستان، ترجمه طاطه­وس میکائیلیان، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

-          واگلانیو، دانیلا (1386)، درآمدی بر افادات به فلسفه هایدگر، ترجمة محمدرضا قرانی، تهران: نشر گام‌ نو.

-          ورنو، روژه؛ وال، ژان (1385)، نگاهی به پدیدارشناسی و فلسفه‌های هست بودن، ترجمه یحیی مهدوی، خوارزمی.

منابع انگلیسی

 

-          Brian D., Ingraffia, (1995), Postmodern Theory and Biblical Theology, Cambridge University Press.

-          Caputo, Ben (1993), Heidegger`s Philosophy of Religion, published Duquesne university press.

-          Heidegger, Martin (1949), “Remembrance of the Poet”, tr. by Douglas Scott, in: Existence and Being, W. Brock, H. Regnery (eds.), Chicago.

-          Heidegger, Martin (1987), An Introduction to Metaphysics, tr. by Ralph Manhim, New Hawan, Yaie University press.

-          Heidegger, Martin (1988), Being and Time, translated John Macquarie and Edward Robinson, Blackwell, Oxford.

-          Heidegger, Martin (1997), Kant and the Problem of Metaphysics, translated by Richard Taft, Bloomington: Indiana University Press.

-          Heidegger, Martin (1997), Phenomenological Interpretation of Kant’s Critique of Pure Reason, Translated from German to English by Parvis Emad and Kenneth Maly, USA: Blooming ton; Indiana University Press.

-          Heidegger, Martin (2000), An Introduction to Metaphysics, tr. Gregory fried & Richard plot, Yale University Press.

-          Heidegger, Martin) 1960(, “The Onto-Theo-Logical Nature of Metaphysics”, in Essays in Metaphysics: Identity and Difference, tr. by K.F. Leidecker, New York: Philosophical Library Inc.

-          Heidegger, Martin) 1971(, “The Thing”, in: Poetry, Language, Thought, trans. by Albert Hofstadter, New York: Harper & Row.

-          Heidegger, Martin, (1976), “Letter on Humanism”, Basic Writings, translated by Frank A. Capuzzi and Glenn Gray, Cambridge University Press.

-          Heidegger, Martin (1999), Ontology- The Hermeneutics of Facticity, Translated by John Van Buren, Bloomington Indiana: Indiana University Press.

-          Hodgson, Peter C., (1969), “Heidegger and the World of God”, The Journal of Religion, pp. 228-252.

-          Jonas, Hans (1963), The Gnostic Religion: The Message of the Alien God and the Beginnings of Christianity, Boston: Beacon Pres.

-          Moran, Dermot (2013), “The early Heidegger”, in Francois Rafuel and Eric Nelson, eds. The Bloomsbury Companion to Heidegger, New York & London: continuum.

-          Richardson, William J. (1974), Heidegger Through Phenomenology to Thought, preface by Martin Heidegger, third edition, published with ecclesiastical permission.

-          Capobianco, Richard M. (1988), Heidegger and the Gods: On the Appropriation of a Religious Tradition, Proceedings and Addresses of the American Philosophical Association 62:183.

-          Gall, Robert (1987), Beyond Theism and Atheism: Heidegger's Significance for Religious Thinking, Kluwer Academic Publishers.

-           Van Buren, John (1994), The Young Heidegger, Rumor of the Hidden King, Indiana University Press.

-          Vedder, B.) 2006(, Heidegger’s philosophy of Religion, Pittsburgh: Duquesne University press.