ارادة آزاد، برخاسته از جوهر مجرد نفس یا ویژگی‌ای نوخاسته

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای دین پژوهی دانشگاه ادیان و مذاهب

2 iهیات علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه

چکیده

نوخاسته­گرایی ویژگی­ها علی‌رغم پذیرش حالات، قوا و علیت ذهنی، منکر جوهر مجرد نفس/ذهن است و نهایتاً حالات ذهنی را ویژگی­هایی نوخاسته از شبکه و سیستم فیزیکی-عصبی بدن معرفی می­کند و گرچه حالات ذهنی را به بدن و اجزا و خودِ این شبکه فروکاهش نمی­دهد ولی آن‌ها را در ایجاد و استمرار وجود خود، وابسته به تعاملات سیستم عصبی و شبکه­ای اجزای بدن می­داند. نوخاسته‌گرایان ویژگی­ها در مورد ارادة آزاد، به دو دسته تقسیم می­شوند: عده­ای آن را یک ویژگی برآمده و نوخاسته از کل سیستم عصبی و شبکه اجزای بدن می­دانند و عده­ای دیگر علی‌رغم پذیرش سایر ویژگی‌های ذهنی منکر وجود ارادة آزاد هستند و صرفاً آن را توهم می­دانند. این در حالی است که در فلسفة اسلامی با توجه به وجود اراده به اثبات نفس مجرد پرداخته ‌شده است. هدف این پژوهش طرح هر دو ادعای نوخاسته­گرایی ویژگی­ها در مورد ارادة آزاد، و ارزیابی آن با روش تحلیلی، استدلالی و میان­رشته­ای با نگاهی به استدلال­های فلسفة اسلامی بر جوهر مجرد نفس از طریق اراده است؛ و پس از نقد هر دو ادعای نوخاسته‌گرایان ویژگی­ها و نیز نقد و تقویت ادلة فلاسفة اسلامی، نتیجتاً با استدلال­هایی برتر و با یافته­های علمی روز، به اثبات جوهر مجرد نفس از طریق وجود ارادة آزاد می­رسد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

free will, manifestation of immaterial substance of soul or an emergent property?

نویسندگان [English]

  • mohammadmahdi amosoltani 1
  • masuod azarbayejani 2
1 PHD student of university of religions and denominations
2 professor of Research Institute of Hawzah and University
چکیده [English]

Property emergentism as a new and advanced theory than materialism and physicalism and having more correspondent with sciences such as physics, neurology and biology, in spite of the acceptance of mental states, powers and casuality denies the immaterial subestance of soul / mind , and ultimately depends the mind and mental states to the body and its components and functions as a hole; that means it considers mental states as dependent properties on the interactions of the nervous system and the network components . These emergentists are classified into two group in considering free will: some see it as an emergent property and as a character of the whole nervous system and body parts network , but the other denies free will despite their accepting other mental and subjective properties . But we can provide intellectual reasons and scientific evidence on the rejection of both view and then we review and criticize these property emergentist views and prove existence of immaterial soul/mind through the existence of free will.

کلیدواژه‌ها [English]

  • emergentism
  • free will
  • volition
  • Mind
  • Soul
ابن‌سینا، حسین ابن عبدالله (1404ق). الشفاء- الطبیعیات، تحقیق سعید زائد، ج‏2، قم: مرعشی نجفی.

ابن‌سینا، حسین ابن عبدالله (1400ق). رسائل ابن‌سینا (یک‌جلدی)؛ شرح مصحح ادوارد بن کرنیلویس فندیک بر فصل سوم، قم: انتشارات بیدار.

حسن‌زاده‌آملی، حسن (1381). دروس معرفت نفس، قم: انتشارات الف لام میم.

حسن‌زاده‌آملی، حسن (1385). سرح‌العیون فی شرح‌العیون، چاپ دوم، تهران: امیرکبیر.

حسن‌زاده‌آملی، حسن (1365). هزار و یک نکته، ج 4، چاپ پنجم، تهران: رجاء.

خوشنویس، یاسر (1394) نوخاستگی و آگاهی، قم: پژوهشکده فلسفه و حکمت اسلامی.

صدرالدین شیرازى، محمد بن ابراهیم (1368). الحکمه المتعالیه فی الأسفار العقلیه الأربعه، ج1-9، چاپ دوم؛ قم: مکتبه المصطفوی.

صدرالدین شیرازى، محمد بن ابراهیم (1360). الشواهد الربوبیه، چاپ دوم، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.

صدرالدین شیرازى، محمد بن ابراهیم (1354). المبدأوالمعاد، تهران: انجمن حکمت و فلسفه ایران.

صدرالدین شیرازى، محمد بن ابراهیم (1363). مفاتیح الغیب، تهران‏: وزارت فرهنگ و آموزش عالى، انجمن اسلامى حکمت و فلسفه ایران، موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگى‏.

مصباح یزدی، محمدتقی (1393). شرح جلد هشتم اسفار، تحقیق محمد سعیدی‌مهر، ج 2، چاپ دوم، قم: انتشارات موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره).

 

Antonietti, Alessandro (2010). “Emerging Mental Phenomena, Implications for Psychological Explanation”, in: Corradini, Antonella & O’Connor, Timothy, Emergence in Science and Philosophy, New York Routledge, 266-287.

Assadi, Seyed M. & M. Yucel & C. Pantelis (2009). “Dopamine modulates neural network involved in effort-based decision-making”, Neuroscience and Biobehavioral Reviews 33, 383–393.

Baumeister, R.& E. Masicampo & C. DeWall (2009). “Prosocial Benefits of Feeling Free: Disbelief in Free Will Increases Aggression and Reduces Helpfulness”, Personality and Social Psychology Bulletin 35, 260–68.

Beauregard, Mario (2007) A Neuroscientist’s Case for the Existence of the Soul, NewYork: Harper One.

Brown, Christopher &Anthony Jones (2010). “Meditation Experience Predicts Less Negative Appraisal of Pain: Electrophysiological Evidence for the Involvement of Anticipatory Neural Responses”, Pain 150.

Campbell, Richard (2015). The Metaphysics of Emergence, Palgrave Macmillan.

Christopoulos, G. & P. Tobler & P. Bossaerts & R. Dolan & W. Schultz (2009) “Neural Correlates of Value, Risk, and Risk Aversion Contributing to Decision Making under Risk”, Journal of Neuroscience, 29, 12574–12583.

Clayton, Philip (2010). “Freedom, Consciousness, and Science: An Emergentist Response to the Challenge”, published in: Melville Y. Stewart, Science and Religion in Dialogue, Vol.2, Wiley-Blackwell.

Clayton, Philip (2004). Mind & Emergenc, Oxford.

Crane, Tim (2001) Elements of Mind, An Introduction to the Philosophy of Mind, New York. Oxford.

Dennett, Daniel (1984). Elbow Room, Cambridge, MA: MIT Press.

Ellis, George (2016). How Can Physics Underlie the Mind?, Springer-Verlag Berlin Heidelberg.

Forstmann, Matthias& Pascal Burgmer (2017). “Antecedents, Manifestations,and Consequences of Belief in Mind–Body Dualism”, Springer,181-205.

Fried, I.& R. Mukamel, and G. Kreiman, “Internally Generated Preactivation of Single Neurons in Human Medial Frontal Cortex Predicts Volition” Neuron, 69, 2011, 548–562.

Fuster, J. & G. Alexander (1971) “Neuronal activity related to short-term memory”, Science 173, 652–4.

Galen (1968). the Usefulness of the Parts of the Body, translated by Margaret Tallmadge May, 2 vols, Ithaca, New York, Cornell University Press.

Goetz, Stewart (2011). “Making Things Happen: Souls in Action”, Published in: Baker, Mark & Stewart Goetz, The soul hypothesis, New York, Continuum.

Gollwitzer, P. &P. Sheeran (2006). “Implementation Intentions andGoal Achievement: A Meta-Analysis of Effects and Processes.”Advances in Experimental Social Psychology 38,69–119.

Goodman, Lenne & d. Caramenico (2013). Coming to Mind, The Soul and Its Body, University of Chicago Press.

Haggard, P & E. Magno (1999). “Localising Awareness of Action with Transcranial Magnetic Stimulation”, Experimental Brain Research 127,102–107.

Hasker, William (2012). "The Emergence of Persons", Published in: Stump, J. B. & Alan G. Padgett (sd.), The Blackwell Companion to Science and Christianity, Blackwell Publishing.

Hasker, William (2015). “Why Emergence?”, Published in: Farris, Joshua R. & Charles Taliaferro (eds.), The Routledge Companion to Theological Anthropology, Newyork Routledge.

Libet, Benjamin (1999). “Do we have free will?”, Journal of Consciousness Studies 6, 47–57.

Libet, Benjamin (2004). Mind time: the temporal factor in consciousness, Cambridge, MA: Harvard University Press.

Lowe,E. J. (1993). “The causal autonomy of the mental”, Mind, 102 (408), 629-644.

Maguire, Eleanor A. & D G Gadian, & IS. Johnsrude & CD. Good & J. Ashburner & RS. Frackowiak (2000). “Navigation–Related Structural Change in the Hippocampi of Taxi Drivers”, Proceedings of the National Academy of Sciences, 97, April 11, 4398-4403.

Matheson, Stephen (2010). “Biology, the Incarnation, and Christian Materialism”, in: Stewart, Melville Y., Science and Religion in Dialogue, Volume Two, Blackwell.

McClure, S. & D. Laibson & G. Loewenstein & J. Cohen (2004). “Separate neural systems value immediate and delayed monetary rewards’, Science, 306, 503–507.

Meixner, Uwe (2010). “The Emergence of Rational Souls”, in: Corradini, Antonella & O’Connor, Timothy, Emergence in Science and Philosophy, New York Routledge.

Mele, Alfred R. (2014). FREE, Why Science Hasn’t Disproved Free Will, Oxford University Press.

Montague, P. R (2008). “Free Will”, Current Biology 18, 584–585.

Morris, James A. (2012). “The Conscious Mind and the Unconscious Mind:A Decision Theory Analysis with Implications for Society, Religion and Disease”, in: Jenkins, Russel J. & Sullivan, Walter E., Philosophy of Mind, New York: Nova Science Publishers, Inc.

Nida-Rümelin, Martine (2007). “Dualist Emergentism”, in: Mc Laughlin, Brian & Cohen, Jonathan, Contemporary Debates in Philosophy of Mind, Blackwell.

Penfield, Wilder (1975). The Mystery of the Mind, Princeton: Princeton University Press

Runyan, Jason Douglas (2014). Human Agency and Neural Causes, New York, Palgrave Macmillan.

Ryan, Richard M., & Edward L. Deci (2004) “Self–Regulation and the Problem of Human Autonomy: Does Psychology Need Choice, Self–Determination, and Will?” Journal of Personality 74, Dec.1557–1585.

Samejima, Kazuyuki & Kenji Doya (2007). “Multiple Representations of Belief States and Action Values in Cortobasal Ganglia Loops”, Annals of the New York Academy of Science, 1104, 213–228.

Samejima, Kazuyuki; Ueda, Yasumasa; Doya, Kenji & Kimura,Minoru (2005). “Representation of action-specific reward values in the striatum’, Science, 310, 1337–1340.

Schwartz, Jeffrey & Sharon Begley (2002). The Mind and the Brain: Neuroplasticity and the Power of Mental Force, New York: Regan Books.

Sheldrake, Rupert (2013). “Setting Science Free from Materialism”, Explore, Vol. 9.

Shukla, Shashank (2016). “Free Will as the Implied Negation of Our Conscious Physical Actions”, Journal of Indian Council of Philosophical Research, Volume 33, 315-326.

Stephan, Achim (2010). “Are Deliberations and Decisions Emergent, if Free?”, in: Corradini, Antonella & O’Connor, Timothy, Emergence in Science and Philosophy, New York Routledge, 180-189.

Stephan, Achim (2013). “Theories of Emergence”, Published in: Runehov, Anne L. C & Lluis Oviedo, Encyclopedia of Sciences and Religions, New York London: Springer, 714-720.

Vohs, K. & J. Schooler (2008). “The Value of Believing in Free Will: Encouraging a Belief in Determinism Increases Cheating”, Psychological Science 19, 49–54.

Wolf, Maryanne (2007). Proust and the Squid: The Story and Science of the Reading Brain, New York: HarperCollins.

Youngsteadt, E. (2008). “Case Closed for Free Will?” Science NOWDaily News, April 14.