جستارهای فلسفه دین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه فلسفه، دانشگاه علامۀ طباطبایی

2 کارشناسی ارشد فلسفه و کلام اسلامی، دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

ویلیام کلیفُرد در جستار «اخلاق باور» مدعی شد که باور بر بنیاد شواهد نابسنده، در هر کجا و هر زمان و برای هر کس خطاست. ویلیام جیمز در جستار «خواست باور» درصدد پاسخ به او برآمد و ادعا کرد که باور دینی یک تصمیم اصیل است و در این گونه تصمیمات توجیه ایمان، خواستِ باور است. 
اصل ادعای جیمز در «خواستِ باور» تعریف انتخاب اصیل و انتساب ایمان توحیدی به آن است. باور‌داشتن به خدا اگر تصمیمی اصیل باشد باید سه ویژگی را احراز کند: الف) گریزناپذیری؛ ب) زنده‌بودن؛ و ت) خطیر‌بودن.
ما در این جستار پس از بررسی مجمل آرای جیمز و نقدهای مهم بر او، روایی انتساب این سه ویژگی بر ایمان دینی را وارسی کرده‌ایم.

کلیدواژه‌ها

Clifford, William (1876-1877). ‘The Ethics of Belief’, Contemporary Review. 29.

James, William (1897). The Will to Believe and Other Essays, London: Longmans, Green and Co.

Jordan, Jeff (2004). ‘Pragmatic Arguments and Belief in God’, Stanford Encyclopedia of Philosophy, available at: http://plato.stanford.edu/entries/pragmatic-belief-god/.

Hick, John (1990). Philosophy of Religion, Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.

Gale, Richard (1990). On the Nature and Existence of God, Cambridge: Cambridge University Press

Wood, Alan (2002). ‘W.K. Clifford and the Ethics of Belief’, in Unsettling Obligations: Essays on Reason, Reality and the Ethics of Belief, Stanford, CA: CSLI Publications.

Wainwright, William, (1995) Reason and the Heart: a prolegomenon to a critique of passional reason, NY: Cornell University Press.

Duddles, Nathan (2012). ‘The Will and Ethics of Belief: Epistemic Risks and Moral Consequences’, Honors Theses.

Russell Goodman (2000). ‘William James’, Stanford Encyclopedia of Philosophy.

Pierce, Charles S. (1908). ‘A Neglected Argument for the Reality of God’, Hibbert Journal, 7.

Lloyd, Alfred Henry (1907) The Will to Doubt: An Essay in Philosophy for the General Thinker, University of Michigan.

Kaufmann, Walter (1958). Critique of Religion and Philosophy, New York: Harper & Row.